Ars Variationibus. Od Sweelincka do Reinckena

Ars variationibus, dla której punktem wyjścia była improwizacja, stanowiła podstawę rozwoju wirtuozerii instrumentalnej - bazy dla twórców muzyki klawesynowej o organowej następnych epok. Wariacje były formą kompozycji, która cieszyła się ogromną popularnością na przełomie XVI i XVII wieku. Każdy młody muzyk wykorzystywał istniejące opracowania lub tworzył własne, ucząc się struktury, form tanecznych i wariacji harmonicznych. Szczególnie intsresujący jest wpływ ars variationibus na rozwój i krystalizację form muzyki instrumentalnej w okresie ich kształtowania. Genezy sztuki wariacyjnej należy upatrywać w praktyce improwizacyjnej, chętnie wykorzystywanej przez włoskich, hiszpańskich i angielskich kompozytorów - prekursorów muzyki instrumentalnej.